در دوران دبستان، درک مطلب، برای مرحله‌ای به کار می‌رود که پس از روخوانی و روان‌خوانی مطرح می‌شود.
اما در پیش از دبستان یعنی ۳ تا ۶ سالگی نیز، درک مطلب موضوع بسیار مهمی‌ست. اگرچه آنان هنوز متنی را نخوانده‌اند و تا به دبستان نروند نیز نخواهند خواند. پس درک مطلب برای سه تا شش ساله‌ها یعنی چه؟

🔻 مطلب یا متن؟

در دبستان وقتی می‌گوییم درک مطلب، در واقع یعنی درک متن. یعنی درک مفاهیمی که با جمله‌ها و واژگانی در متن آمده است و درک معنای جمله‌هایی که آن متن را می‌سازد.
یعنی درک مطلب به جای درک متن استفاده می‌شود.

اما در دوران پیش از دبستان، وقتی می‌گوییم «درک مطلب» اتفاقا این اصطلاح در جای اصلی خود استفاده می‌شود. یعنی با همان معنایی که در جامعه نیز در گفت‌وگوها و بحث‌ها مورد استفاده قرار می‌گیرد.
وقتی به کسی چیزی می‌گوییم و منتظر واکنش او هستیم، از او می‌پرسیم مطلب را گرفتی؟
گرفتن مطلب یعنی فهم آن مطلب.
بنابراین وقتی صحبت از «درک مطلب» برای کودکان ۳ تا ۶ ساله می‌کنیم، دقیقا این اصطلاح را در جای خودش به کار می‌بریم و منظورمان این است که آیا متوجه مطالبی که خوانده‌اند شده‌اند و آن‌ها را فهمیده‌اند؟ (گرفته‌اند؟)

البته درک مطلب در دوران دبستان نیز در نهایت به همین معنا برمی‌گردد و به میزان توانایی فهم (و گرفتن) مفاهیم در متن‌ها اشاره دارد.

🔻 چگونه می‌توان درک مطلب در کودکان سه تا شش ساله را افزایش داد؟

از دوران نوزادی تا دوران پیری، قانونی همیشگی و تاثیرگذار وجود دارد:
مطالبی را که به آن‌ها علاقه‌مندیم (یا علاقه‌مند می‌شویم) زودتر، بهتر و بیشتر یاد می‌گیریم.
در دوران سه تا شش سالگی، تاثیر این قانون اگر بیشتر از سایر دوره‌های زندگی نباشد (که هست)، کمتر از سایر سنین نیست.

🔻 کودکان هنگام یادگیری، به چه چیزهایی بیشتر علاقه‌مندند؟

پاسخ این سوال را همه می‌دانند: بازی و شعر و داستان
به همین دلیل همه‌ی کتاب‌هایی که در این صفحه معرفی کرده‌ایم (و مستقیما در افزایش درک مطلب کودکان موثرند) داستان و شعر هستند که همه‌شان را به راحتی به صورت بازی هم می‌توان درآورد.

البته در مجموعه‌ی کتاب‌های آموزشی سه تا شش ساله‌ها توجه بسیار زیادی به مساله بازی شده است. اما در این‌جا می‌خواهیم نشان دهیم که چگونه می‌توانیم بر افزایش درک مطلب سه تا شش ساله‌ها اثر بگذاریم. کاری که هم‌زمان با تقویت «سواد گوش‌دادن‌ها» در او انجام می‌دهیم.

🔻 تقویت سواد گوش کردن

در آموزش سه تا شش ساله‌ها باید در نظر داشته باشیم که باید همه‌ی حواس پنج‌گانه را در او فعال کنیم. در این میان، دیدن و شنیدن نقش مهمی در آن پنج حس دارند. مجموعه‌ی کتاب‌هایی که این صفحه معرفی میکنیم، این دو حس را به طور کامل در کودک فعال می‌کنند و توجه به معانی و نکات هر مطلب، به ویژه سواد گوش کردن را در او تقویت می‌کند. چیزی که به افزایش درک مطلب در کودک می‌انجامد.

🔷 پاپاپیون به دنیا می‌آید

این کتاب که نخستین کتاب از مجموعه‌ی «پیون‌ها»ست، می‌تواند تاثیر مستقیم و بسیار موثری در افزایش درک مطلب کودکان داشته باشد. این قصه باید برای کودکان خوانده شود و هم‌زمان تصویرهایش نیز در معرض دید کودک قرار بگیرد.

مجموعه‌ی «پیون‌ها» (که در نهایت ۱۶ کتاب خواهند بود و تاکنون چهار کتاب آن منتشر شده است) شباهت و تفاوت مهمی با مجموعه‌ی کتاب‌های آموزشی دبستانک برای سه تا ۶ ساله‌ها دارد. هم این شباهت و هم آن تفاوت در عمق و میزان یادگیری کودک نقشی اساسی دارد.



شباهت «پیون‌ها» و «مجموعه‌ی آموزشی» در موضوع‌هایی‌ست که برای یادگیری آن‌ها توسط کودک هدف‌گذاری کرده‌ایم. همه‌ی موضوع‌هایی که در مجموعه‌ی آموزشی مورد توجه و هدف یادگیری است، در مجموعه‌ی «پیون‌ها» نیز وجود دارند و مورد تاکید هستند.

اما تفاوت این دو مجموعه در آن است که در کتاب‌های مجموعه‌ی آموزشی، مطالب به صورت مستقیم (البته با روشی لذت‌بخش همراه با تمرین و بازی و …) آموزش داده می‌شوند. ولی در مجموعه‌ی «پیون‌ها» همان موضوع‌ها در لابه‌لای داستانی فانتزی و جذاب ارائه می‌شوند و کودکان به طور غیرمستقیم آن‌ها را فرا می‌گیرند.

بدیهی‌ست که خواندن قصه برای کودک و نشان دادن هر تصویر در جای خود، به تقویت سواد گوش کردن او می‌انجامد و درک همان موضوع‌هایی نیز که لابه‌لای داستان است به تقویت درک مطلب او کمک می‌کند. او کم‌کم می‌آموزد که چگونه باید هنگام گوش کردن و دیدن دقت و توجه خود را بالا ببرد.

برای استفاده در این مرحله، کتاب اول مجموعه کافی‌ست که تصویر آن را در این صفحه می‌بینید.

🔷 گوش‌رنگ: گوش کن! رنگ کن!

کتاب‌های گوش‌رنگ، کتاب‌های جذاب رنگ‌آمیزی‌ست که به کودکان این امکان را می‌دهد که جهان را دوباره و این بار از منظر خود خلق کنند. این کتاب‌ها دو مهارت را در کودک به طور هم‌زمان پرورش می‌دهند و تقویت می‌کنند.
مهارت گوش دادن و مهارت رنگ‌آمیزی.

درباره‌ی رنگ‌آمیزی و فواید مشخص و متعدد آن توجه شما را به مقدمه‌ای جلب می‌کنیم که در ابتدای همه‌ی کتاب‌های گوش‌رنگ آمده است. اما در این‌جا هدف اصلی‌مان همان مهارت گوش دادن است که مستقیما در افزایش تقویت درک مطلب توسط او موثر است.
کتاب‌های گوش‌رنگ شامل سه مجموعه‌ی هشت‌تایی هستند که در زمینه‌ی تقویت درک مطلب، همان مجموعه‌ی اول کافی است. یعنی هشت کتابِ یوزهای شجاع، جوجه‌تیغی دانشمند، فلامینگوی وفادار، عنکبوت پژوهشگر، مورچه‌ی زحمتکش، کانگوروی هنرمند، خرگوش شاد و ماهیِ آبی.


همان‌طور که از نام کتاب‌ها پیداست، این هشت کتاب، هشت داستان هستند که قهرمانش هر بار یکی از جانوران است.
کودک به قصه گوش می‌کند و هم‌زمان تصویر روبه‌رویش را به میل و سلیقه‌ی خود رنگ‌آمیزی می‌کند. قرایندی که بسیار در عمق یافتن یادگیری او موثر است.

🔷 دو کتاب پیش آوایی

در کتاب‌های پیش آوایی، کودک با شکل «صدا»ها آشنا می‌شود و سعی می‌کند …
اولا- هر بار یک صدا را که در میان نام‌های موجودات زنده و غیرزنده وجود دارد در تصاویر مختلف تشخیص دهد. (هر بار برای هر صدا یک تصویر جداگانه)
ثانیا- بتواند آن صدا را در میان کلماتی که در یک شعر سه خطی در پایین آن تصویر آمده است پیدا کند. بدون خواندن کلمات شعر و فقط با دیدن شکل آن صدا که در بالای هر صفحه در اندازه‌ی بزرگ کار شده است.



کودک، خود تصاویر را می‌بیند و نام موجودات را می‌گوید و دور چیزهایی خط می‌کشد که آن صدا در آن نام وجود دارد.
سپس شعر برای کودک خوانده می‌شود و او می‌تواند برخی شعرها را که دوست داشته باشد به خاطر بسپارد.

🔴 این کتاب‌ها به شدت توانایی تشخیص و درک یک مطلب را در مجموعه‌ای از چیزها افزایش می‌دهند.

0 پاسخ

دیدگاه خود را ثبت کنید

تمایل دارید در گفتگوها شرکت کنید؟
در گفتگو ها شرکت کنید.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *